Κυριακή 3 Ιανουαρίου 2016

Νέα χρονιά- νέα ζωή; Πέντε "μεγάλες αλήθειες" σχετικά με την "αλλαγή"

Άλλη μια καινούργια χρονιά ξεκινά... Πολλοί απορούν γιατί χαιρόμαστε τόσο όταν αλλάζει η χρονιά... Επειδή είμαστε καλά, επειδή είμαστε εδώ, ό,τι κι αν σημαίνει αυτό το "εδώ", επειδή είμαστε μαζί, όσες απώλειες κι αν μετρά αυτό το "μαζί"... Έτσι είναι η ζωή μας. Προχωρά γραμμικά και κυκλικά. Οι χρονιές έρχονται και φεύγουν όμως ξεκινάνε κι από την αρχή, μας βρίσκουν πότε έτσι και πότε αλλιώς, να μετράμε όσα έχουμε κι όσα χάνουμε, πάντα περνώντας από τα ίδια αλλά και τα νέα σημεία αναφοράς. Έτσι είναι η ζωή κι αυτό μας κάνει όλους συνοδοιπόρους... Όλα είναι στιγμές κι αυτό μετριάζει τις χαρές αλλά και τον πόνο. Όλα είναι αποφάσεις, σωστές ή όχι και τόσο σωστές, βιαστικές ή πιο σοφές, αναγκαστικές ή ελεύθερες... Όλα είναι σ΄αυτό το "χαρτί", με περισσότερες ή λιγότερες "μουτζούρες", αλλά ποτέ "άγραφο"...

Όμως, μπορούμε κάτι να αλλάξουμε; Κι όταν λέμε "θέλω να αλλάξω", ποια είναι αυτά που μπορούμε τελικά να αλλάξουμε και με ποιον τρόπο;
"Άγραφο χαρτί" δεν μπορούμε και δεν θα θέλαμε να είμαστε... Ο εαυτός μας, με τα "λάθη" και τα "σωστά" του, με όλες τις εμπειρίες του, έχει σφυρηλατηθεί από τα όνειρα, τις αποφάσεις, τα "λάθη", τις επιλογές, τους στόχους, τις επιτυχίες και τους περιορισμούς...

Πέντε μεγάλες αλήθειες για την "αλλαγή":

1. Ακόμη κι αν μοιάζουν να είναι πολλά όσα θέλουμε να αλλάξουμε, θα πρέπει να εκτιμάμε και να βρίσκουμε αξία σε αυτό που ήδη είμαστε, σε όσα ήδη έχουμε. Επειδή το ότι θέλουμε να φτάσουμε κάπου παραπάνω, προϋποθέτει το ότι ήδη έχουμε φτάσει ως εδώ (και σε αυτό έχουμε συμβάλει εμείς, κάποιοι άλλοι και κάποιες συγκυρίες που θα πρέπει να ευγνωμονούμε)...

2. Η "αλήθεια", σε σχέση με αυτό που λέμε "ταυτότητα": μερικές φορές, νομίζουμε ότι η "θετική ταυτότητα" εξασφαλίζεται αποκόπτοντας συγκεκριμένα άτομα, συνήθειες ή αναμνήσεις από τη ζωή μας. Ωστόσο, στις πιο πολλές περιπτώσεις, αρκεί να βρούμε μια θετική ερμηνεία, ένα θετικό χαρακτηριστικό σε αυτά που μας συγκροτούν: την καταγωγή μας, τα χαρακτηριστικά μας, τις επιλογές μας... Το νόημα έγκειται σε αυτά που συμπεριλαμβάνουμε και μπορούμε να βρούμε το νήμα που τα δένει και τους δίνει νόημα... Φτιάχνοντας γερές βάσεις, τότε και η "λήθη" έρχεται φυσικά κι αυθόρμητα."Θετική ταυτότητα" λοιπόν, αντί για "καθόλου ταυτότητα". Και περασμένα-ξεχασμένα, να είναι όσα πρέπει να είναι, χωρίς σκοτεινά σύννεφα και πικρίες...

3. Η σχέση με τα πρόσωπα του παρελθόντος: Λένε ότι όταν κάνεις μια αλλαγή, δεν θα πρέπει να γυρίζεις στο παρελθόν. Όντως, εάν αιτία της αλλαγής είναι και η νοσταλγία για το παρελθόν, τότε η αλλαγή μάλλον δεν έχει και πολλές πιθανότητες να μας ικανοποιήσει: τα πρόσωπα που μπορεί να θυμόμαστε κατά κάποιον τρόπο ως "ιδανικά", έχουν κι εκείνα αλλάξει κι ίσως έχει παρέμβει η φαντασία μας και έχει συμπληρώσει λεπτομέρειες που δεν θυμόμαστε... Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να απογοητευτούμε σύντομα ή να ανακαλύψουμε ότι ζητούσαμε κάτι διαφορετικό... 

4. Η αλλαγή, σημαίνει ότι θα με βλέπουν "διαφορετικά", ότι θα πρέπει να είμαι έτοιμος/η, να διεκδικήσω μια νέα "θέση"... Ακόμη κι η αλλαγή προς το καλύτερο, δεν "εγγυάται" ότι ο δρόμος θα είναι στρωμένος "με ροδοπέταλα"... Οι άνθρωποι συνηθίζουν να βάζουν τους άλλους σε "κουτάκια" κι αυτό, όπως έχουμε ξαναγράψει, είναι περισσότερο θέμα "γνωστικής οικονομίας" παρά "κακοπροαίρετη τάση", επομένως δεν είναι πάντα πρόθυμοι να σε "βγάλουν από το κουτάκι σου" και να σε βάλουν στη νέα "κατηγορία"... Θα πρέπει να έχεις υπομονή, να βλέπεις πρώτος/η την αλλαγή ως κάτι θετικό και να πιστεύεις πολύ σε αυτό που θέλεις να είσαι...

5. Οι αλλαγές δεν γίνονται όλες μαζί! Σύντομα ανακαλύπτεις ότι η μια αλλαγή φέρνει την άλλη, είναι δηλαδή "πολλαπλασιαστική", καθώς ανοίγει νέους δρόμους... Γι΄αυτό είναι καλύτερο να κινούμαστε σύμφωνα με μια "λίστα προτεραιοτήτων" και πάντα ανάλογα με την ηλικία μας, λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη και τους "παλιότερους" στόχους μας...

Ο άνθρωπος βεβαίως "γίνεται" κι αλλάζει (κι αν θέλει μπορεί κι όλα να τα αλλάξει), αλλά αυτή η αλλαγή, πραγματοποιείται σε βάθος χρόνου... Αν πω "θέλω να αλλάξω", πρέπει να αφήσω πίσω αυτή τη σκέψη και να τη μετατρέψω μόνο σε πράξεις, τις πράξεις που θα με φέρουν πιο κοντά στο στόχο που επιθυμώ... Διαφορετικά, θα λέω μόνο ότι "θέλω να αλλάξω", συνεπώς θα σκέφτομαι μονίμως ότι "δεν είμαι ευχαριστημένος-η", χωρίς να ξέρω τι φταίει, παθητικά, χωρίς δηλαδή να λαμβάνω δράση. Η αλλαγή είναι πράξεις... Πρώτα τις κάνω και μετά αναζητώ υποστήριξη κι επιβράβευση στα άτομα εκείνα που είναι σε θέση να με αναγνωρίσουν θετικά, που θέλουν το καλό μου... Στα άτομα εκείνα που θέλουν το καλό μου να είναι αυτό που θέλω εγώ για μένα! 

Καλές αλλαγές λοιπόν... και -όπως λένε-... "με το μαλακό"...

Χριστίνα Καλαβρή,
ψυχολόγος-εγκληματολόγος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου